عربىنويسان بسيار ماهر ، حاذق ومقتدر است ، كه به زبان عربى ، يعنى زبان فرهنگى وديني عصرش درس خوانده وكتاب نوشته ولى البتّه سخن نگفته است . امّا از آنجا كه بعدا گفته خواهد شد أو در اين رساله بيشتر عبارات ديگران را آورده ، لذا ارزيابى أدبي رساله بسيار مشكل است وما از آن صرف نظر مىكنيم . ولى گفتنى است كه در مواردى نابسامانيها ولغزشهايى مشاهده مىشود ، كه باحتمال قوى سهو القلم است . موارد مزبور در پاورقيها يادداشت شده است . رسالهء كسر أصنام الجاهليّة كتاب درسى است : در نهايت ، به نظر من شايسته است كه اين رساله بصورت يك كتاب درسى عرفان اسلامى در مدرسه‌ها ودانشگاهها تدريس شود ، زيرا خلاصه وعصاره‌اى است از عرفان اسلامى ؛ كه در عين انتقاد از تصوّف دروغين ونشان دادن ناهنجاريها ، نابسامانيها ، نقطهء ضعفها وموارد منفى آن ، عرفان وتصوّف صحيح را آنچنانكه عارفان وصوفيان بزرگ عالم اسلام تصوّر كرده ، با مباني ديني سازگار يافته وپذيرفته‌اند تعليم مىدهد . وچنانكه ملاحظه خواهد شد ، گاهى هم تعليمات خود را با نقل احاديثى از أهل بيت عصمت وطهارت ، كه در كتب روائي شيعهء اماميّه آمده ، تأييد مىكند واين به قدر وشرف ووزانت ومنزلت رساله مىافزايد . مكان ، زمان وسنّ تأليف رساله : طبق آنچه در پايان رساله آمده فراغت از تأليف در أوايل ماه شعبان سال 1027 « 1 » ، يعنى بيست وسه سال پيش از مرگ مؤلّف رخ داده است ، كه در اين تاريخ از عمر شريفش چهل وهشت سال مىگذشته است . اگر آغاز ورود أو را به قم وحومهء آن بين سالهاى 1020 تا 1024 « 2 » واقامتش را در آن سامان به

--> ( 1 ) همين رساله ، ص 228 . ( 2 ) خردنامهء صدرا ( شمارهء دوازدهم ، تابستان 1377 ) مقالهء أستاذ سيد محمد خامنه‌اى ، ص 29 .